Canonmuseum

Nationaal Militair Museum

Het Nationaal Militair Museum presenteert verschillende topstukken die de vensters De Republiek, De Tweede Wereldoorlog, Indonesië en Srebrenica uit de Canon van Nederland illustreren. Meer over topstukken en activiteiten vind je hieronder.

Het Nationaal Militair Museum, gelegen op de voormalige luchtmachtbasis Soesterberg, besteedt aandacht aan de betekenis van de Nederlandse krijgsmacht in verleden, heden en toekomst.

Nationaal Militair Museum
Verlengde Paltzerweg 1
Soest

www.nmm.nl

Topstukken

Helm van Schelte van Aysma. Een Nederlandse kolonel uit de Tachtigjarige Oorlog

Deze helm is van Schelte van Aysma (1578-1637), een Friese kolonel uit het Staatse leger dat tegen de Spanjaarden vecht. De Tachtigjarige Oorlog wordt gekenmerkt door de vele belegeringen over en weer. Van Aysma sterft tijdens het Beleg van Breda. Er zijn meer helmen uit de Tachtigjarige Oorlog bewaard, maar zelden is de drager bekend. Dat maakt deze helm zo bijzonder.

De Tachtigjarige Oorlog start als Willem van Oranje in 1568 in opstand komt tegen de Spaanse koning Filips II. Na de moord op hun vader, zetten zijn zoons Maurits en Frederik Hendrik de strijd voort. Bij het eerste Beleg van Breda weet Maurits de stad met een handige list te ontzetten. Bij een tweede beleg komt kolonel Van Aysma om het leven.

Fokker D.21. Nederlands gevechtstoestel uit de Tweede Wereldoorlog

De Fokker D.21 staat symbool voor de ongelijke strijd tijdens de meidagen van 1940. Vlak voor het uitbreken van de oorlog schaft Nederland 36 exemplaren van het toestel aan. Het verandert niets aan de Duitse overmacht in materieel en mankracht. Daarnaast blijft de Nederlandse regering lang geloven in neutraliteit, waardoor de inval op 10 mei ons land volkomen overrompelt.

In de vroege ochtenduren dringen Duitse bommenwerpers ons luchtruim binnen en bombarderen de vliegvelden. Slechts een tiental Nederlandse jachtvliegtuigen is na de eerste aanvalsuren nog inzetbaar. Dit toestel is een replica gebouwd rond enkele originele onderdelen. Volledig authentieke militaire vliegtuigen bestaan niet meer: alles is in de oorlog verloren gegaan.

Hakenkruisvlag. Oorlogstrofee van Nederlandse commando’s

Tijdens de Slag om de Schelde (2 oktober - 8 november 1944) veroveren Nederlandse commando’s deze vlag op de Duitse troepen. De Nederlanders opereren onder geallieerd bevel in Zeeland om heel Nederland te bevrijden en de opmars richting Duitsland mogelijk te maken. De getoonde vlag is buitgemaakt op Walcheren in Zeeland, en heeft jarenlang als oorlogstrofee bij het Korps Commandotroepen gehangen.

Het schiereiland Walcheren maakt tijdens de oorlog onderdeel uit van de Duitse Atlantikwall en is zwaar versterkt. Na hevige gevechten lukt het de geallieerden Walcheren te veroveren. Er vallen tijdens de slag veel slachtoffers; de Britten spreken zelfs van een tweede D-day. Wonder boven wonder blijven de levens van de deelnemende Nederlandse commando’s allemaal gespaard.

De Brencarrier. Veelgebruikt rupsvoertuig tijdens de dekolonisatieoorlog in Nederlands-Indië

De Brencarrier wordt tijdens de dekolonisatieoorlog in Nederlands-Indië (1945-1949) veelvuldig gebruikt: elke militair die in gemotoriseerde patrouilles wordt verplaatst kent het voertuig. De lichtgepantserde carrier is uitgerust met de Brengun, een lichte mitrailleur waaraan het voertuig zijn naam dankt. Om de inzittenden tegen handgranaten te beschermen, wordt ook wel een dak van kippengaas op het open voertuig geplaatst.

Nederlands-Indië vormt eeuwenlang een belangrijke motor voor de Nederlandse economie. Na de Tweede Wereldoorlog barst in de kolonie een felle onafhankelijkheidstrijd los. Tussen 1945 en 1949 stuurt ons land 150.000 militairen. Tijdens twee grote operaties (ook wel de politionele acties genoemd) probeert het Nederlandse leger de opstand te onderdrukken. Dat mislukt: op 27 december 1949 accepteert ons land onder grote internationale druk de onafhankelijkheid van Indonesië.

De YPR. Het standaard pantservoertuig van de Nederlandse blauwhelmen in Bosnië-Herzegovina

In dit voertuig rijden de Nederlandse blauwhelmen tijdens de vredesmissie in Bosnië-Herzegovina (1994-1995). Dit exemplaar is nog het enige met de daar gebruikte opstelling met mitrailleurs in plaats van het oorspronkelijke, veel zwaardere 20mm-kanon. Voor veel Nederlandse militairen is die lichte bewapening symbolisch voor hun beperkte mandaat. De missie eindigt dramatisch met de moord op meer dan 8000 Bosnische moslims.

Nederlandse militairen, ook wel Dutchbatters genoemd, bewaken een safe area in Srebrenica. Daar schuilen Bosnische moslims voor het geweld van Bosnisch-Servische troepen. Het Nederlandse VN-bataljon is echter slechts lichtbewapend, heeft geen mandaat om oorlog te voeren, en kan de verovering van de enclave en de moord op de Bosnische moslims niet voorkomen. Na een onderzoek door het NIOD neemt het kabinet-Kok in 2002 de politieke verantwoordelijkheid voor deze gebeurtenis en treedt af.

Mercedes Benz. Patrouillevoertuig van de Nederlandse Special Forces in Afghanistan

In deze Mercedes rijden de Nederlandse Special Forces in Afghanistan tijdens nachtelijke verkenningen en speciale missies. De ervaring in Srebrenica heeft geleerd dat troepen goed bewapend moeten kunnen optreden. Dit voertuig heeft geen pantser, is snel, en zwaar bewapend met een granaatwerper en antitankwapens. De commando’s rijden bij voorkeur door open terrein om de kans op schade door bermbommen te verkleinen.

Wanneer de NAVO in 2005 verzoekt om bij te dragen aan de wederopbouw van Afghanistan aarzelt onze regering. Het drama van Srebrenica ligt nog vers in het geheugen. Toch besluit het kabinet in februari 2006 om de missie door te laten gaan. De Nederlandse Task Force bevordert tussen 2006 en 2010 de stabiliteit en veiligheid in de provincie Uruzgan.