Het schapenbotje met bilzekruid is gevonden tijdens de opgraving in Castellum. Het botje werd gebruikt als kokertje voor zwarte bilzekruidzaden (hyoscyamus niger). Het is afgesloten met een dopje van berkenteer. Het is zo bijzonder omdat dit botje voor het eerst bewijst dat Romeinen dit kruid ook echt gebruikten. Bilzekruidzaad heeft een medicinale werking maar is ook giftig. In een kleine dosis werkt het tegen pijn en heeft het een hallucinerend effect. Het werd ook gebruikt voor het verdoven van gewonde soldaten. Vermoedelijk hebben de bilzekruidzaden bij de Romeinen een rol gespeeld bij een afscheidsritueel of om de goden te danken.
Bronnen:
Renswoude, Jan van en Habermehl, Diederick (EDS), 2017: Opgravingen te Houten-Castellum. Bewoning langs een restgeul in de IJzertijd, Romeinse tijd en Vroege Middeleeuwen. Zuidnederlandse Archeologische Rapporten 65. Amsterdam, VUhbs archeologie / Vrije Universiteit
Frederiks, Pieter e.a., 2017: Van IJzertijd tot nieuwbouwwijk. Unieke archeologie in Houten Castellum, AWG ‘Leen de Keijzer’ Houten
Historianet.nl
Afbeeldingen:
Botje met ringversiering en een botje met bilzekruid (AWG)
Bilzekruid (Hyoscyamus niger), plant uit de nachtschadefamilie
Bilzekruid zaden
Gaius Plinius Secundus maior, bijgenaamd maior, ofwel de Oudere
Het bilzekruidbotje is te zien in het archeologiemuseum "het Oude Station" in Houten.